Hoofdstuk VI
Vennootschaps-, verbintenissen- en investeringsrecht
Spaanse vennootschappen, de SL en de SLU, buitenlandse investeringen, overeenkomsten, aandeelhoudersovereenkomsten en bestuurdersaansprakelijkheid.
Het Spaanse vennootschapsrecht is gecodificeerd in de gecoördineerde wet op de kapitaalvennootschappen (Real Decreto Legislativo 1/2010), die de sociedad limitada (SL) en de sociedad anónima (SA) beheerst. Het verbintenissenrecht steunt op het Burgerlijk Wetboek en, voor handelstransacties, op het Wetboek van Koophandel van 1885.
Buitenlandse investeringen in Spanje zijn in beginsel vrij, onder voorbehoud van aangifteverplichtingen voor statistische doeleinden en van een screeningmechanisme voor bepaalde gevoelige sectoren.
VI.1Spaanse vennootschappen
De voornaamste vormen zijn de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid (sociedad de responsabilidad limitada) en de naamloze vennootschap (sociedad anónima). Vennootschappen verkrijgen rechtspersoonlijkheid door inschrijving in het handelsregister (Registro Mercantil), na oprichting bij notariële akte.
VI.2SL en SLU
De SL is de meest gebruikte vorm voor ondernemingen met een besloten aandeelhoudersstructuur. Ley 18/2022 (Ley Crea y Crece) verlaagde het minimumkapitaal tot één euro, met specifieke waarborgen zolang het kapitaal onder het vroegere minimum van 3.000 euro blijft. Een eenpersoonsvennootschap (SLU) moet haar hoedanigheid van eenpersoonsvennootschap in het handelsregister openbaar maken, en voor overeenkomsten tussen de vennootschap en haar enige aandeelhouder gelden bijzondere vereisten.
VI.3Internationale investeringen
Ley 19/2003 verankert het beginsel van de vrijheid van buitenlandse investeringen en voert in artikel 7 bis een voorafgaande vergunningsplicht in voor bepaalde buitenlandse directe investeringen in strategische sectoren, afgestemd op de Europese FDI-screeningverordening (2019/452). Investeringen moeten in de regel worden aangegeven bij het Investeringsregister van het Ministerie van Economie.
VI.4Verbintenissenrecht
Het Spaanse overeenkomstenrecht berust op de contractvrijheid binnen de grenzen van de wet, de goede zeden en de openbare orde (artikel 1255 van het Burgerlijk Wetboek). Een overeenkomst vereist toestemming, voorwerp en oorzaak (artikel 1261). Voor grensoverschrijdende overeenkomsten bepaalt de Rome I-Verordening het toepasselijk recht en de Brussel Ia-Verordening de bevoegdheid.
VI.6Vennootschapsstructuren
Groepen, holdingstructuren, bijkantoren en joint ventures hebben elk eigen juridische en fiscale gevolgen. Structuurwijzigingen zoals fusies, splitsingen en grensoverschrijdende omzettingen worden thans beheerst door Real Decreto-ley 5/2023, dat Richtlijn (EU) 2019/2121 heeft omgezet.
VI.7Bestuurdersaansprakelijkheid
Bestuurders zijn gehouden tot zorgvuldigheid en loyaliteit (artikelen 225 tot 232 van de wet op de kapitaalvennootschappen) en kunnen jegens de vennootschap, de aandeelhouders en de schuldeisers aansprakelijk zijn voor schade veroorzaakt door onrechtmatige of nalatige handelingen (artikelen 236 e.v.). Bestuurders kunnen bovendien persoonlijk aansprakelijk worden voor schulden van de vennootschap wanneer zij nalaten een algemene vergadering bijeen te roepen om tot ontbinding te besluiten terwijl er een wettelijke ontbindingsgrond bestaat (artikel 367).
VI.8Internationale handelsbetrekkingen
Distributie-, agentuur- en leveringsrelaties met een band met Spanje doen vragen rijzen over toepasselijk recht, bevoegdheid en dwingende bepalingen, zoals de bescherming van handelsagenten krachtens Ley 12/1992, die Richtlijn 86/653/EEG omzet. Het Verdrag van de Verenigde Naties inzake internationale koopovereenkomsten betreffende roerende zaken is in Spanje van toepassing, tenzij het is uitgesloten.
VI.9Due diligence
Een juridisch boekenonderzoek van Spaanse vennootschappen en activa omvat doorgaans de vennootschapsgegevens in het handelsregister, de eigendomstitels van onroerend goed, vergunningen, arbeidsrelaties, fiscale naleving en lopende geschillen. Gegevens in openbare registers hebben specifieke rechtsgevolgen, maar vervangen het onderzoek van de interne documentatie niet.
Voornaamste bronnen
- Real Decreto Legislativo 1/2010, de 2 de julio, por el que se aprueba el texto refundido de la Ley de Sociedades de CapitalEspaña
- Real Decreto de 24 de julio de 1889 por el que se publica el Código CivilEspaña
- Regulation (EC) No 593/2008 on the law applicable to contractual obligationsEuropean Union
- Regulation (EU) No 1215/2012 on jurisdiction and the recognition and enforcement of judgments in civil and commercial matters (recast)European Union
- Regulation (EU) 2019/452 establishing a framework for the screening of foreign direct investments into the UnionEuropean Union